Akupunktur, vücudumuzda bulunan ve bizim doğal ilaçlarımız olan hormon, enzim, nöro-mediatör ve nöro-transmitter gibi çok değerli ve etkili maddelerin salgılanmasını sağlar. Bu nedenle, ilaçsız, yan etkisiz, ve çoğunlukla kalıcı, kökten çözücü bir tedavi sunar.
Binlerce yıllık bir tedavi yöntemi olarak günümüze kadar sağlam verilerle ulaşan akupunktur, son 20-30 yılda birçok gelişmiş ülkede popüler olmuştur. Klasik tıbbi tedavilere dirençli birçok hastalıkta iyileşme sağlaması, yan etkilerinin olmaması, kolay uygulanabilir ve etkili olması, ayrıca ekonomik olması nedeniyle günümüz tıbbında önemli bir yer edinmiştir. Akupunktur iğnelemesi; objektif ve subjektif etkiler gösterir. Subjektif etki olarak, iğnelemenin olduğu yerde hafif bir ağrı olabilir. Ayrıca, Çince “Qi” (çi) olarak adlandırılan özel bir duyu hissedilebilir. Bu Qi hissini hastalar; uyuşukluk, hafif acı, ağırlık, gerginlik ya da elektriklenme şeklindeki hislerin toplamı olarak ifade etmektedir.
Akupunkturun 6 Objektif Etkisi
1. Analjezik Etki: Akupunkturun en çok bilinen ve kullanılan etkilerinden biri olan analjezik etki, baş ağrıları, bel ağrıları, romatizmal ağrılar ve benzeri ağrılarda bazı spesifik noktalar kullanılarak ağrı kesici etkiler sağlar. Ağrı kesici etkisi konusunda en geçerli nörolojik açıklama, 1965 yılında R. Melzack ve P.D. Wall tarafından öne sürülen “Gate Control Theory” (Kapı Kontrol Teorisi)‘dir. Bu teoriye göre, ağrı duyusunu hissetmemiz, Merkezi Sinir Sistemi içindeki fonksiyonel kapı ve kapılar tarafından modüle edilmektedir. Normalde bu kapı ardına kadar açık olup, ağrı uyaranları (impulsları) kolaylıkla hissedilir. Ancak akupunktur tedavisi uygulandığında, iğnelenen bölgeden ikinci bir uyarı (impuls) akımı oluşur, ağrılı uyaranlarla ağrısız uyaranların oluşturduğu kapı önündeki duyu karışıklığı, bu kapının kapanmasına neden olur ve ağrının duyulmasını engeller.
Bir diğer teori de, “Endorfin Sekresyon Teorisi”‘dir (B. Pomeranz, 1976). Endorfin, vücudun kendisinin ürettiği, morfinden çok daha etkili ağrı kesici bir maddedir. Endorfinler, sadece akupunktur analjesine yol açmakla kalmaz, aynı zamanda kronik ağrılı sendromları ve diğer fizyolojik dengesizlikleri de giderirler. Terrinius Upsala adlı araştırmacı, kronik ağrısı olan hastalarda endorfin seviyesinin çok düşük olduğunu göstermiştir.
2. Sedasyon (Sakinleştirici) Etkisi: Bazı hastalar, tedavi sırasında uykuya dalar ve dinçleşmiş, canlanmış olarak uyanırlar. Bu tip hastaların akupunktur tedavisi esnasında alınan EEG’lerinde delta ve teta dalga aktivitelerinde azalma tespit edilmiştir. Akupunkturun bu etkisinden; uykusuzluk, anksiyete, ilaç bağımlılıkları, epilepsi ve bazı ruhsal hastalıkların tedavisinde yararlanılır.
3. Hemostazis (Düzenleyici) Etkisi: Hemostazis, vücudun uygun bir dengeye getirilmesi anlamına gelir. Normalde, hemostazis; Otonom Sinir Sistemi‘nin Sempatik ve Parasempatik dengelerinin kurulmasını amaçlar. Bu mekanizma, birçok hastalıkta ciddi olarak düzenleyici, ayarlayıcı etki yapar ve dengenin orijinal seviyesine gelmesi için gerekli onarımların yapılmasında çok yardımcı olur.
4. İmmüniteyi (Bağışıklık Sistemini) Arttırıcı Etkisi: Akupunktur, vücudu bakteri ve virüslerin neden olduğu enfeksiyonlardan koruyan bağışıklık sistemini güçlendirir. Vücudun hastalıklara karşı direncini artırır. Akupunktur tedavisinden sonra, lökositler (beyaz kan hücreleri) artar, vücudun direnç gücünü oluşturan gamaglobulinler, antikor ve substansların kandaki seviyeleri artar. Bu etkilerinden dolayı, antibiyotik tedavisini gerektiren herhangi bir enfeksiyon hastalığında, tedaviye akupunktur uygulaması da eklenirse, hastanın antibiyotik alma süresi önemli derecede azalır. Bu özelliğinden dolayı ayrıca, antibiyotik direncinin geliştiği durumlarda, antibiyotiklere karşı aşırı duyarlılık reaksiyonlarında ya da antibiyotiklerin etkilerinin azaldığı kronik hastalıklarda geniş bir kullanım alanı oluşturur.
5. Psikolojik Etki: Akupunkturun psikolojik etkisi, otosuggesyon ya da hipnozla karıştırılmamalıdır. Akupunkturun psikolojik etkisi, seans öncesi değil, tedaviyi takiben ortaya çıkar. Hipnoz genel popülasyonda %10-15 etkili olduğu halde, akupunktur bütün insanlarda ve hayvanlarda çeşitli derecelerde etkili olmaktadır. Bu etki, orta beynin retiküler formasyonu ve diğer önemli yerlerinden sağlanır. Ölçülebilir etkiler, beyin dokusunun metabolik kimyasallarının tetkikleri ile saptanmıştır. Dopamin ve serotonin düzeyleri, akupunktur uygulamasından sonra artmaktadır.
6. Motor Tamir Etkisi: Paralizilerde motor iyileşme, akupunktur ile hızlanmaktadır.
